باز کردن منو اصلی

ويکی شيعه β

مناجات خَمسَ عَشَر زمان قرائت
۱ مناجات التائبین روز جمعه
۲ مناجات الشاکین روز شنبه
۳ مناجات الخائفین روز یکشنبه
۴ مناجات الراجین روز دوشنبه
۵ مناجات الراغبین روز سه شنبه
۶ مناجات الشاکرین روز چهارشنبه
۷ مناجات المطیعین روز پنج شنبه
۸ مناجات المریدین روز جمعه
۹ مناجات المحبین روز شنبه
۱۰ مناجات المتوسلین روز یکشنبه
۱۱ مناجات المفتقرین روز دوشنبه
۱۲ مناجات العارفین روز سه شنبه
۱۳ مناجات الذاکرین روز چهارشنبه
۱۴ مناجات المعتصمین روز پنج شنبه
۱۵ مناجات الزاهدین شب جمعه

مُناجاتُ الْمُفْتَقرین یا مناجات نیازمندان، از مناجات‌های پانزده گانه است که از امام سجاد (ع) نقل شده است و انسان را به فقر و نیازمندی خود به خداوند آگاه می‌کند و این باور و معرفت را در او پدید می‌آورد که انسان در آنچه دارند و در آنچه که ندارد، سر تا پا نیازمند و محتاج خداست.

محتویات

منبع دعا

مناجات المفتقرین از امام سجاد (ع) نقل شده و در الصحیفة الثانیة السجادیة، بحارالانوار[۱] و مفاتیح الجنان [۲] آمده است. علامه مجلسی زمان قرائت این دعا را روز دوشنبه تعیین کرده است. [۳]

آموزه‌های دعا

  • برطرف شدن کمبودهای زندگی انسان، تنها با لطف و مهر الهی است.
  • دیگران نیز خودمان فقیرند و ناتوان در برطرف کردن فقر و تهیدستی انسان.
  • خداوند مقصود و مطلوب جویندگان و ولی صالحان و شایستگان.
  • تنها راه حل مشکلات انسان، توجه به خداوند و چنگ زدن به ریسمان الهی و انجام دستورات او.
  • عبادت و اعمال نیک انسان، ناشی از توفیق الهی است.
  • اعتراف به ذلت و خواری خود و ناچیز دانستن عبادات خویش.[۴]

متن و ترجمه دعا

مناجات المفتقرین
متن

اِلهى‏ كَسْرى‏ لا يَجْبُرُهُ اِلاَّ لُطْفُكَ وَ حَنانُكَ،

وَ فَقْرى‏ لايُغْنيهِ اِلاَّ عَطْفُكَ وَ اِحْسانُكَ،

وَ رَوْعَتى‏ لا يُسَكِّنُها اِلاَّ اَمانُكَ،

وَ ذِلَّتى‏ لا يُعِزُّهآ اِلاَّ سُلْطانُكَ،

وَ اُمْنِيَّتى‏ لا يُبَلِّغُنيهآ اِلاَّ فَضْلُكَ،

وَ خَلَّتى‏ لا يَسُدُّها اِلاَّ طَوْلُكَ،

وَ حاجَتى‏ لا يَقْضيها غَيْرُكَ،

وَ كَرْبى‏ لا يُفَرِّجُهُ سِوى‏ رَحْمَتِكَ،

وَ ضُرّى‏ لا يَكْشِفُهُ غَيْرُ رَاْفَتِكَ،

وَ غُلَّتى‏ لا يُبَرِّدُها اِلاَّ وَصْلُكَ،

وَ لَوْعَتى‏ لا يُطْفيها اِلاَّ لِقآؤُكَ،

وَ شَوْقى‏ اِلَيْكَ لا يَبُلُّهُ اِلَّا النَّظَرُ اِلى‏ وَجْهِكَ،

وَ قَرارى‏ لا يَقِّرُّدُونَ دُنُوّى‏ مِنْكَ

وَ لَهْفَتى‏ لا يَرُدُّها اِلاَّ رَوْحُكَ،

وَ سُقْمى‏ لا يَشْفيهِ اِلاَّ طِبُّكَ،

وَ غَمّى‏ لا يُزيلُهُ اِلاَّ قُرْبُكَ،

وَ جُرْحى‏ لا يُبْرِئُهُ اِلاَّ صَفْحُكَ،

وَرَيْنُ قَلْبى‏ لا يَجْلُوهُ اِلاَّ عَفْوُكَ،

وَ وَسْواسُ صَدْرى‏ لا يُزيحُهُ اِلاَّ اَمْرُكَ

فَيا مُنْتَهى‏ اَمَلِ الْأمِلينَ،

وَ يا غايَةَ سُؤْلِ السَّآئِلينَ،

وَ يا اَقْصى‏ طَلِبَةِ الطَّالِبينَ،

وَ يا اَعْلى‏ رَغْبَةِ الرَّاغِبينَ،

وَ يا وَلِىَّ الصَّالِحينَ وَ يا اَمانَ الْخآئِفينَ،

وَ يا مُجيبَ دَعْوَةِ الْمُضْطَرّينَ،

وَ يا ذُخْرَ الْمُعْدِمينَ، وَ يا كَنْزَ الْبآئِسينَ،

وَ يا غِياثَ‏ الْمُسْتَغيثينَ، وَ يا قاضِىَ حَوآئِجِ الْفُقَرآءِ وَ الْمَساكينَ،

وَ يا اَكرَمَ‏ الْأَكْرَمينَ، وَ يا اَرْحَمَ الرَّاحِمينَ،

لَكَ تَخَضُّعى‏ وَ سُؤالى‏، وَ اِلَيْكَ‏ تَضَرُّعى‏ وَ ابْتِهالى‏،

اَسْئَلُكَ اَنْ تُنيلَنى‏ مِنْ رَوْحِ رِضْوانِكَ،

وَ تُديمَ‏ عَلَىَّ نِعَمَ امْتِنانِكَ

وَ ها اَنَا بِبابِ كَرَمِكَ واقِفٌ،

وَ لِنَفَحاتِ بِرِّكَ‏ مُتَعَرِّضٌ،

وَ بِحَبْلِكَ الشَّديدِ مُعْتَصِمٌ، وَ بِعُرْوَتِكَ الْوُثْقى‏ مُتَمَسِّكٌ،

اِلهى‏ اِرْحَمْ‏ عَبْدَكَ الذَّليلَ،

ذَاالّلِسانِ الْكَليلِ وَ الْعَمَلِ الْقَليلِ،

وَ امْنُنْ عَلَيْهِ بِطَوْلِكَ‏ الْجَزيلِ،

وَ اكْنُفْهُ تَحْتَ ظِلِّكَ الظَّليلِ

يا كَريمُ يا جَميلُ، يا اَرْحَمَ الرَّاحِمينَ‏.

ترجمه

خدايا! شكست مرا جز لطف و مهر تو چيزى جبران نكند

و نداريم را جز توجه و احسان تو برطرف نسازد

و هراس و وحشتم را جز امان تو آرام نكند

و خواريم را جز سلطنت تو به عزت مبدل نسازد

و جز فضل تو چيزى مرا به آرزويم نرساند

و فقر و احتياجم را جز احسان تو پر نكند

و حاجتم را جز تو برنياورد

و گره از گرفتاريم جز رحمت تو نگشايد

و درماندگيم را جز مهر تو برطرف نكند

و سوز دلم را جز وصل تو فرو ننشاند

و شعله درونم را جز لقاء تو خاموش نسازد

و بر آتش اشتياقم جز نظر به جلوه‏‌ات چيزى آب‏ نريزد

و قرارى ندارم جز در نزديكى تو

و حسرت و افسوسم را جز نسيم جانبخش رحمتت باز نگرداند

و دردم را جز طبابت تو درمان نكند

و اندوهم را جز قرب تو نزدايد

و زخمم را جز گذشت تو التيام نبخشد

و زنگ دلم را جز عفو تو پاك نكند

و انديشه‏‌هاى‏ باطل درونم را جز فرمان تو برطرف نكند

پس اى منتها آرزوى آرزومندان

و اى سرحد نهايى خواسته درخواست‏ كنندگان

و اى آخرين مرحله مطلوب طلب كنندگان

و اى بالاترين خواهش‏ خواهشمندان

و اى سرپرست شايستگان و اى امان بخش ترسناكان

و اى اجابت كننده دعاى‏ درماندگان

و اى ذخيره نداران و اى گنج مستمندان

و اى فريادرس‏ فريادخواهان و اى برآرنده حاجات فقيران و بيچارگان

و اى بزرگوارترين‏ بزرگواران و اى مهربانترين مهربانان

به درگاه تو است فروتنى و خواسته‏‌ام و به سوى‏ تو است زارى و ناله‏‌ام

از تو خواهم كه مرا به نسيم جانبخش خوشنوديت برسانى

و نعمتهايى را كه‏ از روى امتنان به من دادى ادامه دهى

و من هم اكنون به در خانه كرمت ايستاده

و خود را در معرض‏ وزش نسيم‌هاى رحمتت قرار داده

و به رشته محكمت چسبيده و به دستاويز محكمت چنگ زده‏‌ام

خدايا ترحم‏ كن به اين بنده ذليلت

كه زبانش كُند و عملش اندك است

و بر او بوسيله احسان‏ فراوانت منت بنه

و او را در زير سايه پايدارت بِبَر!

اى بزرگوار! اى زيبابخش! اى مهربانترين مهربانان!‏

پانویس

  1. مجلسى، بحار الأنوار، ج ۹۱، ص ۱۴۹.
  2. قمی، مفاتیح الجنان،۱۷۴ ـ۱۷۵.
  3. مجلسى، بحار الأنوار، ج ۹۱، ص ۱۴۹.
  4. مصباح، سجاده‌های سلوک، ج۲، ص ۱۷۵ ـ ۱۵۸.

منابع

  • مصباح یزدی، محمد تقی، سجاده‌های سلوک شرح مناجات‌های حضرت سجاد (ع)، انتشارات موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)، قم، ۱۳۹۰ش.
  • مجلسى، محمد باقر، بحار الأنوار، دار إحیاء التراث العربی، بیروت، چاپ دوم، ۱۴۰۳ق.
  • قمی، شیخ عباس، مفاتیح الجنان، نشر مشعر، قم، ۱۳۸۷ش.