باز کردن منو اصلی

ويکی شيعه β

ملا عبدالله زنوزی

ملا عبدالله زنوزی
اطلاعات فردی
محل زندگی: تهران
تاریخ وفات: ۱۲۵۷ق
شهر وفات: تهران
خویشاوندان
سرشناس:
آقا علی مدرس
اطلاعات علمی
استادان: ملا علی نوری، سید محمد مجاهد، سیدمحمدباقر شفتی و میرزای قمی
شاگردان: آقا علی مدرس، میرزا ابوالقاسم تهرانی، محمد طاهر تنکابنی
محل تحصیل: کربلا، قم، اصفهان
تألیفات: انوار جلیه، حاشیه بر اسفار، رساله علیه و لمعات الهیه
سایر: تدریس فلسفه و حکمت در مدرسه مروی
فعالیت‌های اجتماعی-سیاسی
اجتماعی: پایه‌گذاری مکتب فلسفی تهران

ملا عبدالله زَنوزی (درگذشت ۱۲۵۷ق) حکیم و فیلسوف شیعی در قرن سیزدهم قمری و معاصر با فتحعلی شاه قاجار بود. او در فلسفه پیرو ملاصدرا بود و در مدرسه مروی تهران فلسفه و حکمت تدریس می‌کرد. زنوزی از شاگردان ملا علی نوری بود. او را پایه‌گذار مکتب فلسفی تهران و از مروجان فلسفه صدرایی می‌دانند.

محتویات

زندگی‌نامه

عبدالله فرزند بیرمقلی (بایرام قلی) ملقب به باباخان زنوری، در روستای زنوز، از توابع شهر مرند در تبریز به دنیا آمد و در سال ۱۲۵۷ق (۱۲۲۰ش) در تهران درگذشت. فرزندش آقا علی مدرس از مدرسان فلسفه در مدرسه سپهسالار بود.[۱]

فعالیت علمی

ملا عبدالله در اوایل زندگی به خوی رفت. علوم عربی و ادبیات را در آنجا فرا گرفت و به ملا عبدالله نحوی معروف شد. سپس در حوزه علمیه کربلا نزد سید محمد مجاهد و سیدمحمدباقر شفتیبه تحصیل فقه و اصول پرداخت. وی پس از آن به ایران بازگشت و در قم نزد میرزای قمی در اصول شاگردی کرد، سپس به اصفهان رفت و در حکمت و فلسفه از شاگردان ملا علی نوری گردید. پس از تأسیس مدرسه مروی در تهران در حکومت فتحعلی شاه قاجار، ملا علی نوری برای تدریس به آنجا فراخوانده شد اما او ملا عبدالله زنوزی را برای تدریس به آنجا فرستاد. زنوزی از در ۱۲۳۷ق تا پایان عمر به مدت ۲۰ سال در این مدرسه تدریس می‌کرد.[۲]

زنوزی را پایه گذار مکتب فلسفی تهران و از مروجان فلسفه صداریی دانسته‌اند.[۳]

شاگردان

آثار

  • انوار جلیه؛ در شرح حدیث حقیقت از کمیل بن زیاد.
  • حاشیه بر اسفار ملاصدرا
  • رساله علیه در چگونگی غضب خداوند بر گنهکاران
  • لمعات الهیه در اثبات واجب الوجود و صفات او.[۶]؛ این کتاب به روش کتاب اسفار، تألیف شده است. دانشگاه تهران آن را با تعلیقه آقا علی مدرس و مقدمه انگلیسی سید حسین نصر چاپ کرده است. اصل نسخه خطی کتاب لمعات الهیه در کتابخانه مجلس شورای اسلامی محفوظ است.

ارتباط با قاجاریه

ملاعبدالله که در سال ۱۲۳۷ق از اصفهان به تهران آمد، مورد توجه فتحعلی شاه قاجار قرار داشت.[۷] وی دو کتاب انوار جلیه و لمعات الهیه را به درخواست فتحعلی شاه قاجار نوشت و در آغاز و پایان آن، فتحعلی شاه را ستوده است.

مطالعه بیشتر

حسین محمدزاده صدیق، حکیم ملا عبدالله زنوزی و زنوزیه مکتبی؛ در شرح حال و معرفی آثار ملا عبدالله زنوزی و پیروان مکتب فلسفی او به زبان ترکی.[۸]

پانویس

  1. مدرس تبریزی، ریحانه الادب، ۱۳۶۹ش، ج۲، ص۳۹۰.
  2. مدرس تبریزی، ریحانه الادب، ۱۳۶۹ش، ج۲، صص۳۹۱-۳۹۰.
  3. الهی، مکتب تهران، ۱۳۸۹ش، ص۲۰.
  4. آقابزرگ طهرانی، الذریعه، ۱۴۰۳ق، ج۴، ص۳۶۹؛ نامه دانشوران ناصری، ۱۳۳۸ش، ج۲، ص۳۶۴.
  5. امینی، میرزاطاهر تنکابنی، ۱۳۵۳، ص۱۳۳.
  6. مدرس تبریزی، ریحانه الادب، ۱۳۶۹ش، ج۲، ص۳۹۱.
  7. مدرس تبریزی، ریحانه الادب، ۱۳۶۹ش، ج۲، ص۳۹۱.
  8. پایگاه اطلاع‌رسانی کتابخانه‌های ایران

منابع