باز کردن منو اصلی

ويکی شيعه β

غُسل مَسِّ مَیت غسلی که به سبب تماس با جسد انسانی که سرد شده، ولی هنوز غسلش نداده‌اند بر لمس‌کننده واجب می‌شود. اهل سنت این غسل را واجب نمی‌دانند.

محتویات

شرایط وجوب و احکام

اهل سنت غسل مس میت را واجب نمی‌دانند ولی شیعه این غسل را واجب می‌داند فقط سید مرتضی معتقد به استحباب این غسل است.[۱] ۵۰ حدیث در دو کتاب وسائل الشیعه و مستدرک آن، احکام غسل مس میت را بیان کرده‌اند.

چنانچه بدن میت سرد شده باشد لمس آن باعث وجوب غسل مس میت بر کسی که مرده را لمس کرده می‌شود، ولی لمس بدن میت مسلمان پس از اتمام غسل‌های سه‌گانه میت چنین حکمی ندارد. لمس بدن غیر انسان نیز چنین حکمی ندارد.[۲]

  • به فتوای اکثر مراجع تقلید، لمس قطعه جدا شده از بدن انسانِ مرده یا زنده، در صورتی که استخوان داشته باشد موجب غسل است.[۳]
  • در اینکه با مسّ میت وضو باطل می‌شود یا نه اختلاف نظر وجود دارد.[۴]
  • تکرار مسّ میت موجب تکرار غسل نمی‌شود.[۵]
  • غسل مسّ میت به قول مشهور کفایت از وضو نمی‌کند و برای نماز، علاوه بر غسل باید وضو هم گرفت.[۶]
  • بیشتر مراجع تقلید مس میت را حدث اصغر می‌دانند. بنا بر دیدگاه آنان، غسل مس میت تنها برای کارهایی واجب است که نیاز به وضو دارند؛ مانند نماز و دست زدن به خط قرآن. اما برای کارهای دیگری مانند توقف در مسجد، نیازی به انجام این غسل نیست. عده‌ای دیگر از مراجع، مس میت را حدث اکبر می‌دانند. طبق نظر این عده، برای همه اعمالی که نیاز به طهارت دارد، باید غسل مس میت انجام شود؛ مانند نماز، طواف، روزه و توقف در مسجد.[۷][۸]

لمس بدن معصومین و شهدا

از وجوب غسل مسّ میت، لمس بدن معصومین و شهدا و نیز بنابر قول جمعی، لمس بدن کسی که پیش از اجرای حد یا قصاص غسل میت کرده، استثنا شده است. در این موارد مسّ میت موجب غسل نمی‌شود.[۹]

کیفیت انجام این غسل

غسل مسّ میت همانند دیگر غسل‌ها به دو گونه ترتیبی و ارتماسی انجام می‌شود.[۱۰]

فلسفه این غسل

در روایات، حکمت این غسل رعایت بهداشت و پاکی و طهارت روحی لمس کننده عنوان شده است.[۱۱] [یادداشت ۱]

جُستارهای وابسته

پیوند به بیرون

پانویس

  1. مفتاح الكرامة في شرح قواعد العلامة (ط - القديمة)، ج‌۱، ص: ۵۱۲
  2. مسئله ۵۲۱
  3. مسئله ۵۲۸
  4. العروة الوثقی، ج۲، ص۹-۱۰
  5. مسئله ۵۳۱
  6. مسئله ۵۳۰
  7. العروة الوثقی، ج۲، ص۱۰-۱۱
  8. مسئله ۵۳۲
  9. جواهر الکلام، ج۵، ص۳۰۷
  10. مسئله ۵۳۰
  11. صدوق، علل الشرایع، ج ۱،ص۲۹۹، حدیث ۲، انتشارات داوری، قم، چاپ اول
  1. عَنِ الرِّضَا (ع) قَالَ: إِنَّمَا أُمِرَ مَنْ یغَسِّلُ الْمَیتَ بِالْغُسْلِ- لِعِلَّةِ الطَّهَارَةِ مِمَّا أَصَابَهُ مِنْ نَضْحِ الْمَیتِ- لِأَنَّ الْمَیتَ إِذَا خَرَجَ مِنْهُ الرُّوحُ بَقِی مِنْهُ أَکثَرُ آفَتِهِ؛ همانا کسی که مرده‌ای را غسل می‌دهد، بایستی غسل کند، به خاطر طهارت از آلودگی‌هایی که از بدن میت به شخص منتقل می‌شود. زیرا زمانی که روح از بدن خارج می‌شود بسیاری از آفات و عفونت‌ها در بدن باقی می‌ماند. عیون اخبار الرضا، ج۲، ص۱۱۴

منابع

  • جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، محمد حسن نجفی (م. ۱۲۶۶ ق.)، هفتم، بیروت،‌دار احیاء التراث العربی.
  • العروة الوثقی، سید محمد کاظم طباطبایی یزدی، مؤسسة النشر الاسلامی، قم
  • توضیح المسائل مراجع، دفتر انتشارات اسلامی