باز کردن منو اصلی

ويکی شيعه β

الصوارم المهرقة فی نقد الصواعق المحرقة (کتاب)

الصَّوارِمُ المُهْرِقه
الصوارم المهرقه.jpg
اطلاعات کتاب
نویسنده: قاضی نورالله شوشتری (معروف به شهید ثالث)
موضوع: کلام و اعتقادات
زبان: عربی
تعداد جلد: ۱
اطلاعات نشر
ناشر: نهضت

الصَّوارِمُ المُهْرِقه فی نَقْدِ الصَّواعِق المُحْرِقه، کتابی به زبان عربی اثر قاضی نورالله شوشتری، رَدّیه‌ای بر «الصَّواعِق‌ُ المُحْرِقَه عَلَی اَهْل‌ِ الرّفْضِ و البِدَعِ و الزّنْدِقَه» تالیف ابن حجر هیثمی. ابن حجر، در الصواعق المحرقه به دفاع از خلافت ابوبکر، عمر و عثمان پرداخته و قاضی نورالله شوشتری در کتاب خود، خلافت ابوبکر را نقد کرده است. تلخیص این کتاب با عنوان «الشهب الثاقبه» منتشر شده است.

محتویات

مؤلف

سید نورالله حسینی شوشتری (۹۵۶ شوشتر-۱۰۱۹ق هند) معروف به قاضی نورالله شوشتری و نیز شهید ثالث، فقیه، اصولی، متکلم، محدّث و شاعر شیعه دوره صفویه بود که به هندوستان رفت و قاضی القضاة آنجا شد.[۱] او سرانجام با بدگویی بدخواهان به وسیله جهانگیرشاه به مرگ محکوم شد و به قتل رسید. شوشتری در آگرای هند مدفون است.[۲]

تاریخ تألیف

شوشتری، کتاب الصوارم المهرقه را در اواخر عمر خود تألیف کرده است. با توجه به اینکه وی در ۱۰۱۹ق درگذشته و از سویی، در این کتاب، برخی مطالب را به دیگر کتاب‌های خود، مانند «إحقاق الحق»، که در سال ۱۰۱۴ق تألیف شده، ارجاع داده است،[۳] می‌توان تاریخ کتابت «الصوارم المهرقة» را پس از سال ۱۰۱۴ق، یعنی کم‌تر از ۵ سال مانده به پایان عمر او دانست. شیخ حر عاملی در امل الآمل از این کتاب یاد کرده است.[۴]

ساختار

صوارم المهرقه، در قالب یک خطبه و حدود ۱۲۰ عنوان مختلف تنظیم شده است. مؤلف، ابتدا عبارات ابن حجر را با «قال...» آورده، سپس با «أقول...» به آن پاسخ می‌دهد.[۵] وی، استدلال‌های ابن حجر را از یکدیگر تفکیک نموده و به آن‌ها جواب داده است. این کتاب با عبارت «الحمدلله علی ما حجر عنا حجارة ابن حجر و صیر نار صواعقه رمادا بلا أثر...» آغاز شده است.[۶]

محتوا

قاضی نورالله، در این کتاب، تا پایان باب سوم از کتاب ابن حجر را که مربوط به ابوبکر است، نقد نموده و بحث پیرامون خلافت عمر و عثمان (از باب چهارم به بعد کتاب ابن حجر) را مطرح نکرده، زیرا با اثبات شرعی نبودن خلافت ابوبکر، نیازی به ابطال خلافت عمر و عثمان نمی‌دیده است.[۷]

ملا کاسه‌گر، شاگرد ابن حجر، کتاب استادش را ترجمه کرده و مقدماتی به آن افزوده است. وی در این مقدمات، ادله‌ای برای اثبات مدعای خود و استادش ذکر کرده است. قاضی نورالله شوشتری، کتاب الرد علی مقدمات ترجمة الصواعق المحرقة، را در ردّ آن نگاشت.[۸]

وضعیت کتاب

الشهب الثاقبه، تلخیص الصواعق المهرقه

کتاب الصوارم، پس از تصحیح محدث ارموی در سال ۱۳۲۶ش در تهران با ۳۴۰ صفحه به چاپ رسیده است. در سال ۱۳۶۷ش با افزودن مقدمه‌ای در ۱۲۳ صفحه در شرح حال شوشتری تجدید چاپ شد.[۹]

این کتاب با تحقیق و تصحیح، سید جلال الدین حسینی همراه با مقدمه‌ای در ابتدای آن در شرح حال قاضی نورالله شوشتری نیز چاپ شده است.[۱۰]

نسخه الکترونیکی این کتاب در نرم‌افزار کتابخانه کلام اسلامی، مرکز کامپیوتری علوم اسلامی موجود است.[۱۱]

تلخیص

صوارم المهرقه، با عنوان «الشهب الثاقبه» در ۱۷۲ صفحه تلخیص شده و با قطع وزیری از سوی مؤسسه نشر مشعر چاپ رسیده است.[۱۲][۱۳]

جستارهای وابسته

پانویس

  1. صوارم المهرقه، ص«کح» (فیض الآله)
  2. رجوع کنید به: قصص العلماء تنکابنی؛ تذکره علمای امامیه پاکستان، سید حسین عارف نقوی، ترجمه دکتر محمدهاشم، ص۱۵.
  3. آقا بزرگ، الذریعه، ج۱۵، ص۹۴.
  4. حر عاملی، امل‌الآمل، ج۲، ص۳۳۷
  5. آقا بزرگ، الذریعه، ج۱۵، ص۹۴.
  6. آقا بزرگ، الذریعه، ج۱۵، ص۹۴.
  7. آقا بزرگ، الذریعه، ج۱۵، ص۹۴.
  8. آقا بزرگ، الذریعه، ج۱۵، ص۹۴.
  9. آقا‌بزرگ، الذریعه، ج۱۵، ص۹۴.
  10. کتابخانه امام علی
  11. بنگرید:کنسرسیوم محتوای ملی
  12. کتابخانه تخصصی حج
  13. خبرگزاری رسا

منابع

  • آقا بزرگ الطهرانی، الذریعة، بیروت، دار الأضواء.
  • حر عاملی، محمدحسن، امل الآمل فی علماء جبل عامل، بغداد، مکتبه الاندلس.
  • عارف نقوی، سید حسین، تذکره علمای امامیه پاکستان، ترجمه محمدهاشم، مشهد، آستان قدس رضوی، بنیاد پژوهش‌های اسلامی، ۱۳۷۰ش.

پیوند به بیرون