باز کردن منو اصلی

ويکی شيعه β

آقا دربندی

ملا-آقا-دربندی.jpg
اطلاعات فردی
لقب: آقادربندی، فاضل دربندی
محل زندگی: تهران
تاریخ وفات: ۱۲۸۶ق
محل دفن: حرم امام حسین(ع)
اطلاعات علمی
استادان: علی بن جعفر کاشف‌الغطاء، شریف العلمای مازندرانی
محل تحصیل: حوزه علمیه نجف و حوزه علمیه کربلا
فعالیت‌های اجتماعی-سیاسی
اجتماعی: مبارزه با بابیت


آخوند ملاآقا بن عابد بن رمضان علی بن زاهد شروانی(درگذشته ۱۲۸۶ق) معروف به آقادربندی و فاضل دربندی واعظ شیعی امامی در قرن سیزدهم قمری. مشهورترین اثر وی اسرار الشهاده، درباره شهادت امام حسین(ع) است که به دلیل نقل برخی مطالب بی‌سند، از سوی برخی عالمان شیعی مورد انتقاد جدی قرار گرفته است. گفته شده است دربندی از نخستین کسانی بود که تیغ‌زدن را در عزای امام حسین(ع) جایز می‌دانست و خود نیز آن را انجام می‌داد.


محتویات

تحصیلات و اساتید

آقا دربندی در جوانی برای ادامه تحصیل به نجف و کربلا رفت. فقه را در نجف نزد شیخ علی کاشف الغطاء و اصول فقه را در کربلا نزد شریف العلمای مازندرانی خواند. مدتی در کربلا زندگی کرد و در آنجا جمعی از طلاب نزد وی درس خواندند، اما گاه به دلیل تندخویی و کج‌خلقی حوزه درسش برهم می‌خورد.

مبارزه با بابیت

آقا دربندی در مبارزه با بابیها سرسخت بود. وقتی بابی‌ها در کربلا سر برآوردند، وی به شدت به نبرد با آنان برخاست چنانکه آنان به قصد کشتن او در خانه‌اش به وی حمله‌ور شدند. در این واقعه، زخمی به چهره او وارد شد که اثر آن تا پایان عمر باقی ماند.[نیازمند منبع]

ویژگی‌ها

برخی اوقات، استاد وی شریف العلماء از کثرت اشکالاتی که ضمن تدریس وارد می‌کرد به ستوه می‌آمد و او را موقتا از مجلس درس اخراج می‌کرد.

عشق به امام حسین(ع): در اخلاص و دوستی نسبت به اهل بیت(ع) و به ویژه نسبت به امام حسین(ع) شهرت بسیاری داشت، چنانکه در ایام عاشورا بر بالای منبر، عمامه بر زمین می‌زد و گریبان می‌درید و از شدت اندوه از هوش می‌رفت. او در روز دهم محرم، لباس خود را می‌کند و لُنگی بر خود می‌بست و خاک بر سر می‌ریخت و گِل بر بدن می‌مالید و بدین هیأت بر منبر می‌رفت. مهدی بامداد در این باره نگاشته است: «او است که تیغ زدن را بر سر جائز دانست و خود نیز عمل می‌کرده است و از این تاریخ است که برخی مردم به تبعیت وی در ایام عاشورا به این عمل دست زده‌اند».[۱]

پس از مراجعت به ایران و ورود به تهران، بسیار مورد علاقه و توجّه مردم قرار گرفت و حتّی ناصر الدین شاه قاجار به دیدن وی آمد، اما او شاه را به سبب شارب (سبیل) بلندش سرزنش کرد و شاه نیز فی المجلس دستور داد تا کمی سبیلش را کوتاه کنند.[نیازمند منبع]

آثار

تصویری از جلد کتاب اکسیر العبادات

پانویس

  1. محسن رنجبر، مجله تاریخ در آیینه پژوهش، سال چهارم، شماره چهارم، زمستان ۱۳۸۶.

منابع

  • آقابزرگ تهرانی، الذریعه، ج۵، ص۲۹۱، ج۷، ص۱۵۲-۱۵۳.
  • آقابزرگ تهرانی، طبقات اعلام الشیعة فی القرن الثالث بعد العشرة، مشهد، دارالمرتضی، ۱۴۰۴ق، صص ۱۵۲-۱۵۳.
  • اعتمادالسلطنه، محمدحسن، المأثر و الآثار، به کوشش ایرج افشار، تهران، اساطیر، ۱۳۶۳ش، ج۱، ص۱۸۹.
  • امین، حسن، الموسوعة الاسلامیة، بیروت، ۱۹۷۵م، ج۱، ص۱۵۷-۱۵۸.
  • امین، محسن، اعیان الشیعة، بیروت، دارالتعارف، ۱۴۰۳ق، ۲/۸۷-۸۸.
  • بروکلمان (آلمانی)، ذیل، ج۲، ص۸۳۱.
  • تنکابنی، محمد، قصص العلماء، تهران، اسلامیه، ۱۳۹۶ق، صص ۱۰۷-۱۰۹.
  • سرکیس، یوسف الیان، معجم المطبوعات العربیه، ج۲، ص۱۷۸۹.
  • فاضل قائنی، علی، معجم الرضویة، تهران، ۱۳۲۷ش، ص۵۴.
  • فاضل قائنی، الکنی والالقاب، تهران، ۱۳۹۷ق، ج۲، ص۲۲۸-۲۲۹.
  • فاضل قائنی، هدیةالاحباب، تهران، امیرکبیر، ۱۳۶۳ش، ص۱۵۳.
  • مشار، خانبابا، فهرست چاپی فارسی، ج۱، ص۵۸۱.
  • موسوی اصفهانی، محمدمهدی، احسن الودیعة، بغداد، صص ۵۹-۶۳.

پیوند به بیرون